جراحی آب مروارید یکی از رایج ترین و موفق ترین عمل های چشم پزشکی است که با هدف برداشتن عدسی کدر و جایگزین کردن آن با یک لنز مصنوعی انجام می شود. بیشتر افراد پس از این جراحی، بهبود قابل توجهی در وضوح دید خود تجربه می کنند؛ اما گاهی برخلاف انتظار، در روزها یا هفته های ابتدایی بعد از عمل با تاری دید مواجه می شوند. این وضعیت ممکن است باعث نگرانی شود، به ویژه زمانی که فرد تصور می کرده بلافاصله پس از جراحی باید همه چیز را کاملا واضح ببیند.
تار شدن دید بعد از عمل آب مروارید همیشه نشانه بروز مشکل نیست. در بسیاری از موارد، این حالت به دلیل تورم موقت قرنیه، التهاب داخل چشم، خشکی سطح چشم یا سازگار شدن سیستم بینایی با لنز جدید ایجاد می شود و با ادامه روند بهبودی کاهش پیدا می کند. با این حال، گاهی تاری دید می تواند نشانه عوارضی مانند افزایش فشار داخل چشم، عفونت یا مشکلات شبکیه باشد که به بررسی پزشکی نیاز دارند.
در این مقاله بررسی می کنیم که چرا تاری دید بعد از جراحی آب مروارید چشم اتفاق می افتد، چه مدت طول می کشد، چه عواملی بر بهبود بینایی تاثیر دارند و در چه شرایطی باید این علامت را جدی گرفت.
چرا بعد از عمل آب مروارید دید تار می شود؟
برای درک علت تاری دید، ابتدا باید با تغییراتی که در جریان جراحی اتفاق می افتد آشنا شوید. در این عمل، عدسی طبیعی چشم که به دلیل آب مروارید شفافیت خود را از دست داده است، خارج می شود و یک لنز داخل چشمی به جای آن قرار می گیرد. اگرچه این جراحی معمولا با برش های بسیار کوچک انجام می شود، اما بافت های چشم برای مدتی تحت تاثیر فرایند جراحی قرار می گیرند. به همین دلیل ممکن است بینایی بلافاصله به وضعیت نهایی نرسد.
مهم ترین دلایل تار شدن دید بعد از عمل آب مروارید عبارت اند از:
تورم قرنیه
قرنیه لایه شفاف جلوی چشم است که نقش مهمی در عبور و تمرکز نور دارد. در حین جراحی آب مروارید، انرژی دستگاه و اقدامات مربوط به خارج کردن عدسی ممکن است به طور موقت سلول های داخلی قرنیه را تحت تاثیر قرار دهند. در نتیجه، قرنیه مقداری مایع جذب می کند و شفافیت آن کاهش می یابد.
این وضعیت می تواند باعث تاری دید، پخش شدن نور یا مشاهده هاله اطراف چراغ ها شود. در بیشتر موارد، تورم خفیف قرنیه طی چند روز تا چند هفته کاهش پیدا می کند.
التهاب داخل چشم
جراحی آب مروارید با وجود دقت بالا، نوعی مداخله جراحی محسوب می شود و می تواند واکنش التهابی خفیفی در داخل چشم ایجاد کند. این التهاب ممکن است باعث شود فرد تصاویر را کمی تار، مه آلود یا کم وضوح ببیند.
قطره های ضد التهاب تجویز شده توسط چشم پزشک برای کنترل این وضعیت استفاده می شوند. قطع زودهنگام داروها می تواند روند کنترل التهاب را مختل کند.
خشکی چشم
یکی از علت های کمتر مورد توجه تاری دید بعد از جراحی آب مروارید چشم، خشکی سطح چشم است. در برخی افراد، جراحی و استفاده از قطره های چشمی می تواند تعادل لایه اشکی را موقتا تغییر دهد.
در این شرایط ممکن است وضوح دید در طول روز ثابت نباشد؛ مثلا فرد صبح ها بهتر ببیند، اما پس از مطالعه، کار با تلفن همراه یا تماشای تلویزیون احساس تاری بیشتری داشته باشد. گاهی نیز پلک زدن برای چند لحظه دید را واضح تر می کند.
سازگار شدن چشم با لنز داخل چشمی
پس از خارج کردن عدسی کدر، یک لنز مصنوعی در چشم قرار می گیرد. مغز و سیستم بینایی باید خود را با شرایط اپتیکی جدید تطبیق دهند. این فرایند به خصوص در افرادی که از لنزهای چند کانونی یا لنزهای با طراحی خاص استفاده می کنند، ممکن است کمی زمان بر باشد.
البته هر نوع تاری دید را نباید صرفا به سازگاری با لنز نسبت داد. اگر کاهش وضوح دید ادامه دار باشد، معاینه چشم برای بررسی موقعیت لنز و سایر ساختارهای چشم ضروری است.
باقی ماندن عیب انکساری
گاهی پس از جراحی، فرد همچنان به عینک نیاز دارد. لنز داخل چشمی با توجه به اندازه گیری های پیش از عمل انتخاب می شود، اما ممکن است نتیجه نهایی با شماره مورد انتظار تفاوت داشته باشد.
نزدیک بینی، دوربینی یا آستیگماتیسم باقی مانده می تواند باعث تاری دید شود. این موضوع لزوما به معنای ناموفق بودن جراحی نیست و در بسیاری از موارد با تجویز عینک مناسب اصلاح می شود.
مشاوره و درمان آب مروارید با بهترین جراح چشم در تبریز با پر کردن فرم زیر
تاری دید بعد از جراحی آب مروارید چشم تا چه مدت طبیعی است؟
مدت زمان بهبود بینایی و دوره نقاهت بعد از عمل آب مروارید در افراد مختلف متفاوت است. برخی بیماران در همان روز اول یا روزهای ابتدایی متوجه روشن تر شدن تصاویر می شوند، در حالی که دیگران برای رسیدن به وضوح مناسب به چند هفته زمان نیاز دارند.
به طور معمول، روند بهبودی به این شکل است:
- روز اول تا هفته اول: ممکن است دید کمی مه آلود یا تار باشد. تورم قرنیه، التهاب و خشکی چشم از دلایل احتمالی این وضعیت هستند.
- هفته دوم تا چهارم: در بسیاری از افراد، با کاهش التهاب و تورم، وضوح دید بهتر می شود. با این حال ممکن است نوسان بینایی همچنان وجود داشته باشد.
- هفته چهارم تا ششم: بینایی معمولا به ثبات بیشتری می رسد و پزشک می تواند وضعیت نهایی تر چشم را ارزیابی کند.
- پس از شش هفته: اگر تاری دید همچنان ادامه داشته باشد، بررسی دقیق تر برای شناسایی علت آن اهمیت دارد.
این زمان بندی قطعی نیست ؛ برای مثال، افرادی که بیماری های زمینه ای مانند دیابت، مشکلات قرنیه یا بیماری شبکیه دارند، ممکن است به دوره بهبودی طولانی تری نیاز داشته باشند.
نکته مهم این است که تاری دید باید در مجموع روندی رو به بهبود داشته باشد. بدتر شدن ناگهانی بینایی یا ایجاد علائم جدید، حتی در روزهای ابتدایی بعد از عمل، طبیعی تلقی نمی شود.
چه بیماری هایی می توانند باعث تاری دید بعد از عمل آب مروارید شوند؟
گاهی علت تاری دید به خود جراحی یا روند معمول ترمیم مربوط نیست، بلکه یک بیماری زمینه ای یا عارضه بعد از عمل در ایجاد آن نقش دارد.
ورم ماکولا (تورم مرکز شبکیه):
ماکولا بخشی از شبکیه است که مسئول دید دقیق و تشخیص جزئیات محسوب می شود. در برخی بیماران، پس از جراحی آب مروارید مایع در این ناحیه تجمع پیدا می کند. به این وضعیت ادم ماکولای سیستوئید گفته می شود.
فرد مبتلا ممکن است متوجه شود که نوشته ها، چهره ها یا اشیای دور تار هستند و دید مرکزی کیفیت سابق را ندارد. این عارضه معمولا طی چند هفته پس از جراحی خود را نشان می دهد و برای تشخیص آن ممکن است تصویربرداری OCT از شبکیه لازم باشد.
کدورت کپسول خلفی:
در جریان جراحی آب مروارید، بخش نازکی از کپسول طبیعی عدسی برای نگهداری لنز مصنوعی در چشم باقی می ماند. گاهی سلول های باقی مانده روی این کپسول رشد می کنند و باعث کدر شدن آن می شوند.
این وضعیت که به اشتباه گاهی آب مروارید ثانویه نامیده می شود، می تواند چند ماه یا حتی چند سال بعد باعث تاری دید شود. درمان آن معمولا با لیزر YAG انجام می شود و نیازی به جراحی مجدد معمول آب مروارید ندارد.
افزایش فشار داخل چشم:
در بعضی بیماران، فشار داخل چشم پس از جراحی افزایش پیدا می کند. این اتفاق ممکن است در اثر باقی ماندن مواد جراحی، التهاب یا عوامل دیگر رخ دهد. تاری دید، درد چشم، سردرد و دیدن هاله اطراف نورها از علائم احتمالی هستند.
افزایش قابل توجه فشار چشم باید توسط پزشک بررسی و درمان شود، زیرا در صورت کنترل نشدن می تواند به عصب بینایی آسیب برساند.
بیماری های قبلی شبکیه:
وجود بیماری هایی مانند رتینوپاتی دیابتی، دژنراسیون ماکولا یا مشکلات عروقی شبکیه می تواند بر نتیجه بینایی بعد از جراحی تاثیر بگذارد. برداشتن عدسی کدر باعث درمان این بیماری ها نمی شود؛ بنابراین ممکن است فرد با وجود موفقیت جراحی همچنان تاری دید داشته باشد.
